Strange Fruit – Billie Holiday

Share on facebook
Facebook
Share on twitter
Twitter
Share on telegram
Telegram
Στα τέλη του 2015 – και σε αντίθεση με τα περισσότερα προγνωστικά – ο Donald Trump εξελέγη Πρόεδρος των ΗΠΑ. Η ορκωμοσία του ανωτάτου αξιωματούχου
ανέκαθεν ήταν μια λαμπρή τελετή όπου επιφανείς καλλιτέχνες τραγουδούσαν προς τιμήν του. Ο Trump ωστόσο δεν κατάφερε να βρει ονόματα μεγάλου βεληνεκούς διότι κανένας πολύ γνωστός τραγουδιστής / τρια ή συγκρότημα δεν δέχτηκε να παρευρεθεί στην τελετή αντιδρώντας με αυτόν τον τρόπο στις αλαζονικές, ρατσιστικές, σεξιστικές δηλώσεις αλλά και συμπεριφορές που τον χαρακτήριζαν όλα αυτά τα χρόνια !!!
Ένα από τα ονόματα που προσκλήθηκαν από το επιτελείο του για την τελετή ήταν και η νεαρή τραγουδίστρια Rebecca Ferguson γνωστή από το Βρετανικό show X-Factor.
Η Ferguson αντί να αρνηθεί όπως οι περισσότεροι συνάδελφοι της πέταξε το μπαλάκι στον Πρόεδρο λέγοντας πως δέχεται να πάρει μέρος υπό έναν ορό.
Όπως χαρακτηριστικά δήλωσε. ”Αν μου επιτρέψετε να τραγουδήσω το ”Strange fruit” ένα τραγούδι που έχει τεραστία ιστορική σημασία, ένα τραγούδι που ήταν στην μαύρη λίστα των ΗΠΑ επειδή ήταν πολύ αμφιλεγόμενο [..] τότε μετά χαράς θα δεχτώ την πρόσκληση σας και
θα σας δω στην Ουάσινγκτον !!
Η ιστορία του τραγουδιού ξεκινά ουσιαστικά τον Αύγουστο του 1930 τότε που δυο Αφροαμερικανοί συλλαμβάνονται στην πόλη Marion της Intiana με τις κατηγορίες της ληστείας και της δολοφονίας ενός λευκού εργάτη, καθώς και τον βιασμό της κοπέλας του. Τη νύχτα που οδηγούνται και πριν δικαστούν ένα αλαλάζων λευκό πλήθος σπάζει τα κελιά τους με βαριοπούλες και αφού τους λιντσάρει τους κρεμά σ’ ένα δέντρο. Η υπόθεση δεν διαλευκάνθηκε ποτέ και η κοπέλα αργότερα κατέθεσε πως δεν βιάστηκε…
Τη νύχτα που έγινε το περιστατικό ένας φωτογράφος απαθανάτισε την εικόνα των δυο ξυλοκοπημένων μαύρων που κρέμονταν στο δέντρο.
Τη φωτογραφία αυτή θα τη δει 7 χρόνια αργότερα σε ένα περιοδικό ο Abel Meeropol ένας εβραίος καθηγητής γυμνάσιου από την Νεα Υορκη.


Εξοργισμένος από τον συνεχιζόμενο ρατσισμό στις ΗΠΑ συνθέτει το ποίημα ”Bitter fruit” (”Πικρός καρπός”) με το ψευδώνυμο Lewis Allan και το δημοσιεύει στο  συνδικαλιστικό περιοδικό The New York Teacher.

Στη συνέχεια προσπαθεί να βρει κάποιον να το μελοποιήσει αλλά τελικά το κάνει ο ίδιος.
Ονομάζει το τραγούδι ”Strange fruit” (”Παράξενος καρπός”) και στην πρώτη του στροφή ακούμε ”Southern trees bear a strange fruit / Blood on the leaves and blood at the root / Black bodies swinging in the southern breeze / Strange fruit hanging from the poplar trees”
(<<Τα δεντρα του Νοτου φερουν εναν παραξενο καρπο / Αιμα στα φυλλα και αιμα στις ριζες τους / Μαυρα κορμια ταλαντευονται στο νοτιο αερακι / Ενας παραξενος καρπος κρεμεται απο τις λευκες>>)

Ο Meeropol μαζί με την γυναίκα του και την τραγουδίστρια Laura Duncan συνήθιζαν να ερμηνεύουν το ”Strange fruit” σε διάφορες συναθροίσεις συνδικαλιστών δάσκαλων και καθηγητών.
Το τραγούδι έφτασε και στα αυτιά της Billie Holiday η όποια αποφασίζει να το εισάγει στο ρεπερτόριο της.

Το πρωτοερμηνεύει το 1939 στο φημισμένο club της Νεας Υορκης Cafe Society και με την καταλυτική της ερμηνεία το απογειώνει.
Πλέον και με έναν κατανυκτικό τρόπο η Holiday κλείνει όλες τις παραστάσεις της με το συγκεκριμένο κομμάτι.

Σύμφωνα με τις οδηγίες του ιδιοκτήτη του club όταν ξεκινά η ερμηνεία της το σερβίρισμα στο μαγαζί διακόπτεται, όλα τα φώτα σβήνουν (εκτός από έναν προβολέα που πέφτει στο πρόσωπο της) και όταν ολοκληρώνεται το τραγούδι δεν επιστρέφει στη σκηνή.
Παρά τις φοβίες της Holiday για λιντσάρισμα η αποδοχή του κόσμου και το γεγονός ότι της θύμιζε τον πατέρα της (που πέθανε από πνευμονία γιατί κανένα νοσοκομείο στον Νότο δεν δεχόταν να τον περιθάλψει) την ωθούν να το κυκλοφορήσει σε δίσκο.
Βεβαία το να ηχογραφήσεις μια τέτοια σύνθεση δεν ήταν καθόλου εύκολη υπόθεση εκείνα τα χρόνια.
Η επανάσταση και η απελευθέρωση της δεκαετίας του ’60 αργούσαν ακόμα !!!




Η εταιρεία Columbia (όπου ανήκε τότε η Holiday) θεωρεί το τραγούδι ήταν πολύ αμφιλεγόμενο και φοβούμενη τις αντιδράσεις των δισκοπωλείων του Νότου καθώς και των ραδιοφώνων δεν διανοείται να το βγάλει στην αγορά.

Όταν ούτε και ο παραγωγός της John Hammond δέχεται να το ηχογραφήσει στρέφεται  στον φίλο της Milt Gabler ο όποιος έχει την μικρή δισκογραφική εταιρεία την Commodore.
Η Holiday όμως έχει συμβόλαιο με την Columbia το όποιο την δεσμεύει. Με την επιμονή της πείθει την εταιρεία να της δώσει άδεια για μια μόνο ηχογράφηση και μπαίνει στο στούντιο να το τραγουδήσει.

Παρά το εμπάργκο μερικών ραδιοφωνικών σταθμών την απαγόρευση του τραγουδιού σε κάποιες πολιτείες και την άρνηση των ατζέντηδων ν’ ακουστεί
στις συναυλίες της το δισκάκι των 78 στροφών που βγήκε στην κυκλοφορία πουλάει τελικά 1 εκατομμύριο αντίτυπα και γίνεται η μεγαλύτερη εμπορική επιτυχία της Holiday εκείνη την εποχή.

Εξήντα χρόνια αργότερα την τελευταία μέρα του 1999 το περιοδικό Time χαρακτηρίζει το ”Strange fruit” ως <<Το καλυτερο τραγουδι του αιωνα>>.
Το 2002 η βιβλιοθήκη του Κογκρέσου των ΗΠΑ το καταχωρεί στα Εθνικά Μητρώα Ηχογραφήσεων. 

Τον Ιανουάριο του 2017 ο Donald Trump αρνείται να ακουστεί το εν λογω τραγούδι στην ορκωμοσία του !!!

Η Billy Holiday στην αυτοβιογραφία της ”Lady Sings the Blues” σε συνεργασία με τον William Dufty είχε δηλώσει οτι το ”Strange fruit” ήταν το πιο δύσκολο τραγούδι από κάθε άποψη που ερμήνευσε ποτέ στην καριέρα της !!!

Athanasios Karatzias